Blaasontsteking bij de kat 

De oorzaak van blaasontsteking bij de kat is vaak blaasgruis of stress. Een bacteriële  blaasontsteking komt bij de kat weinig voor.

Het geven van antibiotica zijn bij de meeste katten met blaasontsteking dus niet zinvol.

Omdat bij veel katten de blaasontsteking spontaan verdwijnt, denken veel eigenaren en sommige dierenartsen dan het geven van antibiotica zin heeft gehad. Dit leidt tot onnodig antibioticumgebruik.

 

Oorzaken blaasontsteking kat 

Katten drinken over het algemeen weinig.
  • Er zijn veel bacteriegroei-remmende stoffen in de geconcentreerde urine. Die stoffen voorkomen een bacteriële blaasontsteking.
  • De kans op blaasgruis, blaasstenen en nierstenen en blaasirritatie nemen echter toe.
Stress en sterk geconcentreerde urine
60 tot 70% van alle katten met een blaasontsteking heeft een idiopathische blaasontsteking (Feline Idiopatische Cystitis, FIC). Deze aandoening wordt veroorzaakt door:
  • Stress
  • Een afwijkende afgifte van stresshormonen
  • Een afwijking van het slijmlaagje in de blaas
  • Een overprikkeling van de zenuwen van de blaas 
Vaak is de stress voor de eigenaar niet herkenbaar: de kat is een binnenvetter. Bij een idiopathische blaasontsteking is er dus niet één aanwijsbare oorzaak. Gelukkig kennen wij dit ziektebeeld wel en weten we ook, wat we eraan moeten doen.

Gruis 
20 tot 30% van de blaasontstekingen bij de kat wordt veroorzaakt door blaasgruis of -stenen. De microscopisch kleine zandkorreltjes kunnen de blaaswand irriteren en bij de kater de plasbuis verstoppen (plaskater).

Bacterieën 
Bij minder dan 5% van de katten is de oorzaak van de blaasontsteking bacterieel. Hoe jonger de kat, des te kleiner is de kans op een bacteriële oorzaak van de blaasklachten.

Bacteriële blaasontsteking wordt vaker vastgesteld bij:
  • Katten die regelmatig gekatheteriseerd zijn (plaskater)
  • Katten die geopereerd zijn aan de urinewegen
  • Katten die meer drinken of plassen (bijvoorbeeld door nierfalen, suikerziekte, schildklierproblemen)
  • Katten die worden behandeld met middelen als prednison
  • Katten met een FIV en FeLV besmetting
Tumoren
1 tot 2% van de plasproblemen bij de kat wordt veroorzaakt door een tumor.
 

Symptomen blaasontsteking kat 

Een kat met een blaasontsteking laat de volgende klachten zien:
  • Moeilijk of pijnlijk plassen (mauwen bij het plassen)
  • Veel kleine plasjes
  • Buiten de kattenbak plassen
  • Bloed bij de urine
  • Anders ruikende urine
  • Extra wassen (vooral het gebied onder de staart) 
Blaasgruis en ontstekingscellen kunnen de penis van katers verstoppen. Deze katers kunnen niet plassen, wat soms verkeerd wordt uitgelegd als een blaasontsteking.
Als we niet snel ingrijpen, kan deze kater overlijden.
 

Diagnose van een blaasontsteking bij de kat 

Het onderzoek van een kat met een blaasontsteking bestaat uit urine-onderzoek, een echo en eventueel een bacteriekweek. Bij lichamelijk onderzoek is de blaas klein en pijnlijk, de nieren zijn normaal van vorm en grootte. Een kat heeft geen koorts en het bloedonderzoek mag niet afwijkend zijn.
 

Behandeling blaasontsteking kat 

Katten met idiopatische blaasontsteking (FIC) behandelen we vaak met pijnstillers. Andere medicijnen zijn bij de meeste katten niet nodig. Bij de meeste katten met FIC verdwijnen de klachten na 5-10 dagen spontaan, met of zonder medicijnen.

​Een bacteriekweek en blaasgruisonderzoek zijn nodig om een goed medicijn of dieet te vinden.
- Een bacteriële blaasontsteking behandelen wij met antibiotica.
- Blaasgruis behandelen we met een dieet.
 

Blaasontsteking preventie 

De preventieve behandeling van FIC richt zich op meer drinken, vaker plassen, stressvermindering. In ernstige gevallen worden soms antidepressiva voorgeschreven.
 

- Meer drinken 

Als een kat meer gaat drinken en de urine minder geconcentreerd is, neemt de kans op FIC af.
  • Geef de kat blikvoer in plaats van brokjes
  • Geef de kat een blaasgruisdieet (als blikvoer geen optie is)
  • Voeg een lekker smaakje toe aan het drinkwater
  • Veel katten hebben een voorkeursplek waar ze drinken: stromend water, uit de gieter, uit een vogelbadje, etc. Zorg dat de kat altijd kan drinken. Zet water neer op vele plekken, zorg dat de kat niet gestoord wordt bij het drinken

- Vaker plassen 

  • Zorg voor voldoende kattenbakken in huis (iedere kat zijn eigen kattenbak en dan nog één bak extra)
  • Houd de kattenbakken schoon
  • Verspreid de kattenbakken door het huis (op iedere verdieping één) en zorg dat ze op een rustige plek staan

- Stressvermindering

  • Voederwisseling, vakantie, andere mensen in huis, stress bij de eigenaar; dit alles kan stress geven bij een gevoelige kat
  • Katten die niet buitenkomen, hebben een grotere kans op stress en blaasproblemen
  • Speel met uw kat
  • Maak een buitenren
  • Richt uw huis katvriendelijk in (voldoende plekjes om zich terug te trekken)
  • Kattengedragsdeskundigen kunnen u hierbij helpen
  • De belangrijkste oorzaak van stress bij katten zijn andere (kattige) katten. Soms is het uit huis plaatsen van een kat nodig om de klachten onder controle te krijgen

- Antidepressiva 

Bij katten met een ernstige chronische FIC, die niet reageren op bovenstaande maatregelen, schrijven we soms een antidepressivum als amitryptilline voor.
 

- Andere medicijnen 

  • Glucosaminoglycanen (GAG) worden aangeboden voor het verbeteren van het slijmlaagje in de blaas. Onderzoek heeft niet kunnen aantonen dat dit medicijn effectief is voor een blaasontsteking
  • Feliway® kan stressverminderend werken

Prognose blaasontsteking kat 

De behandeling van een blaasontsteking bij de kat is veelomvattend en intensief.

Onderzoek heeft aangetoond dat deze inspanningen bij de meeste katten wel het gewenste effect hebben. Ook worden de klachten bij het ouder worden vaak minder. 

Bij een klein deel van de katten lukt het niet om de klachten draaglijk te maken.
 

Leestips:

auteur: Tjerk Bosje, specialist interne geneeskunde der gezelschapsdieren

Deel deze pagina